Падзяліцца:
Паралелі. Формула шчасця. Радыёблог Дзмітрыя Рубашнага (аўдыё)
6 Снежня 2016
Паралелі. Формула шчасця. Радыёблог Дзмітрыя Рубашнага (аўдыё) Што такое шчасце? У кожнага свой адказ. Свая формула. У 2011 годзе Генеральная Асамблея ААН прыняла рэзалюцыю, у якой заклікала краіны-члены вымяраць шчасце сваіх народаў і выкарыстоўваць гэтыя даныя ў сваёй дзяржаўнай палітыцы. Пасля прайшло першае пасяджэнне высокага ўзроўню ААН на тэму “Шчасце і дабрабыт: вызначэнне новай эканамічнай парадыгмы”. Старшынстваваў на ім прэм'ер-міністр Бутана – першай і адзінай краіны, дзе афіцыйна прыняты паказчык валавога нацыянальнага шчасця замест валавога ўнутранага прадукту ў якасці асноўнага паказчыка развіцця.
Даклад аб сусветным шчасці змяшчае даныя ў больш чым 150 краінах. Сярод крытэрыяў: даходы насельніцтва, узровень сацыяльнай падтрымкі, чаканая працягласць здаровага жыцця, свабода рабіць выбар і нават такі паказчык, як шчодрасць.
У 2016 годзе Беларусі адвялі ў гэтым рэйтынгу 61 месца. Самым няшчасным аказалася Бурундзі, дзе часта ўзнікаюць масавыя хваляванні. Афрыканская краіна стаіць у рэйтынгу нават ніжэй за Сірыю, дзе за гады грамадзянскай вайны загінулі сотні тысяч чалавек. А самай шчаслівай краінай свету назвалі Данію.
Даследаванне паказала, што людзі, увогуле, жывуць больш шчасліва ў грамадстве, дзе менш сацыяльнай няроўнасці. Чым большы разрыў у шчасці паміж рознымі групамі насельніцтва, тым менш шчаслівае грамадства ў цэлым. Складальнікі даклада тлумачаць, што ўзровень шчасця насельніцтва не заўсёды адпавядае ўзроўню жыцця ў краіне. На задаволенасць уплывае камбінацыя эканамічных, сацыяльных і прыродных фактараў. Разам з тым, у гэтым спісе шчасця ўсе краіны неяк падазрона стаяць такім чынам: самыя багатыя еўрапейскія – наверсе, самыя бедныя афрыканскія – у канцы рэйтынгу. Быццам бы шчаслівымі могуць быць толькі багатыя людзі?
Варта зірнуць на іншы рэйтынг. Вось ужо 10 гадоў, як публікуецца Міжнародны індэкс шчасця, які разлічаны па методыцы брытанскага даследчага цэнтра. Адзін з галоўных паказчыкаў – суб'ектыўная задаволенасць людзей жыццём. Індэкс адлюстроўвае дабрабыт людзей і стан навакольнага асяроддзя ў розных краінах свету. Пры гэтым такі паказчык, як валавы ўнутраны прадукт на душу насельніцтва лічыцца недарэчным, паколькі, на думку даследчыкаў, галоўная мэта большасці людзей не быць багатымі, а быць шчаслівымі і здаровымі.
Складальнікі падкрэсліваюць, што ў тых краінах, дзе ўпор робіцца выключна на развіццё вытворчасці, эканамічны рост, людзі, як правіла, больш шчаслівымі не становяцца. І ў гэтым рэйтынгу багатая Данія ўсяго толькі на 105-м месцы шчаслівых нацый, а заможны Люксембург наогул на перадапошнім. Найбольш няшчасныя толькі жыхары Чада.
Згодна з гэтым рэйтынгам самыя шчаслівыя людзі жывуць у Коста-Рыцы. Што робіць такімі грамадзян адной з самых маленькіх краін Лацінскай Амерыкі?
Клімат няпросты. Дождж ідзе з мая па лістапад, са снежня па красавік – засуха. Коста-Рыка ў перакладзе азначае «багаты бераг». Такую назву краіне далі канкістадоры, калі ўпершыню прыплылі сюды і ўбачылі мясцовых жыхароў, якія былі абвешаны золатам. Пасля высветлілася, што Коста-Рыка вельмі бедная краіна па здабычы выкапняў. Затое тут дзіўная прырода, багатыя трапічныя лясы і разнастайны жывёльны свет. Для аматараў прыроды, фатографаў і турыстаў – гэта рай на Зямлі! У Коста-Рыцы дзясяткі нацыянальных паркаў, запаведнікаў. Падземныя пячоры лічацца самымі старажытнымі, яны ўтварыліся прыкладна 60 мільёнаў гадоў таму. Краіне належыць самы вялікі бязлюдны востраў у свеце. А незаселены ён таму, што ўвесь пакрыты вулканамі і непраходнымі лясамі.
Гэта адна з нешматлікіх краін, дзе няма арміі. Узброеныя сілы расфарірмаваныя 1 снежня 1948 года пасля заканчэння грамадзянскай вайны. Тут ёсць нешматлікая грамадзянская гвардыя, пагранічная паліцыя і берагавая ахова. У Коста-Рыцы шмат нацыянальных свят, фестываляў. Цяжка не захапіцца людзьмі, якія жывуць у гэтай краіне. Настолькі яны дружалюбныя і пазітыўныя.
Тут надзвычай высокая працягласць жыцця. Людзі жывуць 80 гадоў. Рэгіён Нікоя – адна з пяці сусветных «зон даўгалецця». У Коста-Рыцы часта вітаюць адзін аднаго словамі «Pura Vida». Перакладаецца як «чыстае жыццё», і гэта больш, чым проста зварот, для костарыканцаў – гэта стан душы. З Pura Vida, як філасофіяй Коста-Рыкі, няма нічога дзіўнага ў тым, што жыхары краіны лічацца аднымі з самых шчаслівых.
Не ведаю, хто сапраўды самыя шчаслівыя на свеце: грамадзяне Коста-Рыкі, Даніі, а магчыма, хто-небудзь з нашых слухачоў зараз самы шчаслівы на зямлі. Шчасце ў кожнага сваё...
Каб пакінуць каментар, аўтарызуйцеся:
Войти как пользователь
Вы можете войти на сайт, если вы зарегистрированы на одном из этих сервисов: